Παρασκευή, 27 Νοεμβρίου 2020 08:30

Μεγάλη απόδοση..Με ακαριαίο αποτέλεσμα: DOPING

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)

doppingΗ φιλοδοξία, το όραμα, ο ζήλος και η αστείρευτη θέληση για την πρόκριση και την δόξα, έπειτα από ατελείωτες ώρες προπόνησης, εξάντληση του σώματος, πίεση και άγχος για το καλύτερο αποτέλεσμα είναι οι λόγοι που αρκούν για να πεισθεί ένας αθλητής ότι χρειάζεται ένα «μαγικό φίλτρο» για να φτάσει στην κορυφή της απόδοσής του. Η ενίσχυση της απόδοσης στον αθλητισμό με «μαγικά φίλτρα» δεν είναι άλλη από την χρήση παράνομων ουσιών -σύμφωνα με τον κατάλογο που δημοσιεύτηκε από τη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή και τον διεθνή οργανισμό του προκείμενου οργανισμού μέλους- , ή αλλιώς doping. Οι ορισμοί για το ντόπινγκ διαφέρουν και ποικίλουν με κοινό σημείο σύνδεσης την εσκεμμένη ή ακούσια χρήση από έναν αθλητή μιας ουσίας ή μεθόδου απαγορευμένης από τη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή (ΔΟΕ).

Ο ισχύων επίσημος ορισμός του ντόπινγκ αποδίδεται βάση του Παγκόσμιου Κώδικα Αντι-Ντόπινγκ ως ακολούθως: «Ντόπινγκ ορίζεται ως η παραβίαση ενός ή περισσοτέρων κανονισμών αντι-ντόπινγκ όπως αναγράφονται στο άρθρο 2.1 έως το άρθρο 2.8 του Παγκόσμιου Κώδικα Αντι-Ντόπινγκ».

Το Ντόπινγκ δεν αποτελεί έναν σύγχρονο όρο. Σύμφωνα με αρχαίες πηγές που αναφέρονται στη Νορβηγική Μυθολογία, η χρήση ουσιών για την αύξηση της δύναμης ήταν ήδη γνωστή μεταξύ των Berserkers, Σκανδιναβών πολεμιστών που αναφέρονται και στην παλαιά Σκανδιναβική λογοτεχνία να έχουν αγωνιστεί σε μια κατάσταση ανεξέλεγκτης έκστασης και οργής. Αναφέρεται, ότι λάμβαναν Bufotenin, που θεωρείται ότι βελτιώνει τη φυσική απόδοση και δύναμη. Το Bufotenin προέρχεται από το δέρμα ενός είδους βατράχων καθώς και από τα μανιτάρια Amanita. Η φυλή των Κάφρων στην Αφρική ονόμασε ένα πρωτόγονο αλκοολούχο ποτό το οποίο χρησιμοποιούνταν σε θρησκευτικές τελετές ως διεγερτικό με τη λέξη «ντοπ». Άλλες αναφορές περιγράφουν τους πολεμιστές Ζουλού να χρησιμοποιούν «ντοπ», ένα αλκοολούχο ποτό παρασκευασμένο από φλούδες σταφυλιών και αφέψημα κόλα. Στη Δυτική Αφρική, η χρήση Cola accuminata και Cola nitida ήταν επίσης γνωστή κατά τη διάρκεια του αγώνα στο βάδην ή το τρέξιμο. Ακολούθως, οι Ολλανδοί άποικοι Boers χρησιμοποίησαν τον όρο «ντοπ» για να περιγράψουν οποιοδήποτε διεγερτικό αφέψημα και ο όρος διαδόθηκε παγκοσμίως. Τελικά, ο όρος υιοθετήθηκε για ένα ευρύτερο φάσμα ουσιών και στον αθλητισμό, χρησιμοποιώντας αυτές τις ουσίες περιγράφτηκε περαιτέρω ως «ντόπινγκ», όπου εμφανίζεται για πρώτη φορά σε Αγγλικό λεξικό το 1889.

Η παράδοση του ντόπινγκ, όμως, ανιχνεύεται και στον ελλαδικό χώρο. Στην Αρχαία Ελλάδα, ειδικοί περιγράφεται να προσφέρουν στους αθλητές διατροφικά συστατικά προκειμένου να βελτιώσουν τη φυσική τους απόδοση. Αυτό θεωρούνταν απολύτως απαραίτητο και οι τότε προμηθευτές μπορούν να συγκριθούν με τους σημερινούς εξειδικευμένους αθλητίατρους. Επιπλέον, αναφέρεται πως οι αθλητές προσπαθούσαν να αυξήσουν τη φυσική τους δύναμη καταναλώνοντας διαφόρων ειδών κρέας ή ζωμό αίματος πριν από τους αγώνες. Κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων τον Τρίτο Αιώνα Π.Χ. οι αθλητές προσπαθούσαν να αυξήσουν την απόδοσή τους χρησιμοποιώντας μανιτάρια. Ο Φιλόστρατος αναφέρει ότι οι ιατροί ήταν σημαντικά χρήσιμοι στην προετοιμασία των αθλητών για τους αγώνες και οι μάγειρες ετοίμαζαν ψωμί με αναλγητικές ιδιότητες. Τον 1ο αιώνα μ.Χ οι Έλληνες δρομείς έπιναν ένα αφέψημα βοτάνων για να αυξήσουν τη δύναμή τους και να είναι ικανοί να αποδώσουν σε αθλήματα μεγάλης διάρκειας, ενώ περισσότερες αναφορές σχετικά με αυτήν την περίοδο είναι δύσκολο να βρεθούν, καθώς «η γνώση για το ντόπινγκ» ήταν καλά κρυμμένη από τους ιερείς. Η χρήση ουσιών στη Ρωμαϊκή ιστορία έχει, επίσης, καταγραφεί, καθώς οι αρματοδρομείς έτρεφαν τα άλογά τους με διάφορα μείγματα προκειμένου να τα κάνουν να τρέχουν γρηγορότερα. Περιγράφεται, επίσης, ότι οι μονομάχοι χρησιμοποιούσαν παράγοντες ντόπινγκ για την αύξηση της δύναμής τους.

Το Ντόπινγκ στο σύγχρονο αθλητισμό αξιόπιστα καταγράφηκε από το δεύτερο μισό του 19ου Αιώνα. Ενδεικτικά, η πρώτη καταγεγραμμένη περίπτωση εμφανίστηκε το 1865 στην κολύμβηση κατά τον αγώνα στο κανάλι του Άμστερνταμ. Συγκεκριμένα, περιγράφηκε η πρόσληψη μιας ανώνυμης ουσίας που βελτιώνει την απόδοση. Το 1896 αναφέρεται ο πρώτος θάνατος που προκλήθηκε από το ντόπινγκ, καθώς ο Άγγλος ποδηλάτης A. Linton πέθανε λόγω λήψης εφεδρίνης στον αγώνα Παρίσι-Μπορντό. Οι αμφεταμίνες, μια σχετικά γνωστή ουσία κατά τη διάρκεια του 20ου αιώνα όχι μόνο στον αθλητισμό, παρασκευάστηκαν για πρώτη φορά το 1920, αλλά η δραματική αύξηση χρήσης ουσιών ντόπινγκ ξεκίνησε τη δεκαετία του 1960. Η κοινωνία εκείνες τις μέρες πίστευε ότι υπήρχαν φάρμακα ικανά να οδηγήσουν σε οποιαδήποτε επιτυχία. Κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων της Ρώμης το 1960, ο Δανός ποδηλάτης K. Jensen πέθανε λόγω χρήσης αμφεταμινών. Επίσης, το 1967, ο 30 ετών Βρετανός ποδηλάτης Tom Simpson και ο δρομέας Dick Howard πέθαναν λόγω χρήσης αμφεταμινών και ηρωίνης, αντίστοιχα. Το 1968, ένα χρόνο αργότερα, ο Γερμανός πυγμάχος Jupp Elze πέθανε από χρήση ενός μίγματος αμφεταμινών.

Αναβολικοί παράγοντες, ορμόνες και σχετικές ουσίες, βήτα-2 αγωνιστές, ανταγωνιστές ορμονών και ρυθμιστές, διουρητικά και παράγοντες συγκάλυψης, διεγερτικά, ναρκωτικά, κανναβινοειδή, γλυκοκορτικοστεροειδή, αλκοόλ, βήτα-αναστολείς, ενίσχυση μεταφοράς οξυγόνου, χημικός και φυσικός χειρισμός, γονιδιακό ντόπινγκ, συμπληρώματα διατροφής αποτελούν τις ουσίες και μεθόδους του Απαγορευμένου Καταλόγου του Παγκόσμιου Οργανισμού Αντι-ντόπινγκ (WADA). Οι επιδράσεις των ουσιών και των μεθόδων αυτών όσο κι αν επιφέρουν σε ορισμένες περιπτώσεις απόδοση των αθλητών στο μάξιμουμ ελλοχεύουν διαρκείς κινδύνους, τόσο για την υγεία, όσο και για την ίδια την ζωή των αθλητών. Οι διαταραχές που προκαλούνται επηρεάζουν το ανοσοποιητικό σύστημα, το δέρμα το φύλλο, τις γενετικές αλλαγές (ειδικά σε πολύ νεαρούς αθλητές)τον στηρικτικό μηχανισμό κα το μυοσκελετικό σύστημα, το κυκλοφορικό, αναπνευστικό, γαστρεντερικό, αναπαραγωγικό και ενδοκρινικό σύστημα, το ήπαρ και τα νεφρά, το αίμα, αλλά και το κεντρικό νευρικό σύστημα. Πέραν, όμως, όλων των προαναφερθέντων προβλημάτων υγείας, ο μεγαλύτερος εχθρός είναι ο εθισμός και οι ψυχολογικές επιδράσεις όλων αυτών των ουσιών.

Η πρόληψη αποτελεί βασικό στόχο σε όλα τα συστήματα υγείας. Δυστυχώς, στον αγώνα κατά του ντόπινγκ, οι δράσεις επικεντρώνονται στην ανάπτυξη νέων τεχνικών ανάλυσης και ανίχνευσης φαρμάκων και στους ελέγχους και λιγότερο στην πρόληψη. Οι έλεγχοι αντι-ντόπινγκ πρέπει να θεωρούνται ως ένα μέσο για τη διασφάλιση ενός αγώνα ελεύθερου από φάρμακα και απαγορευμένες μεθόδους. Ωστόσο, ο καλύτερος τρόπος να νικηθεί το ντόπινγκ είναι μέσω της εκπαίδευσης, της πληροφόρησης και με την κατάλληλη ιατρική βοήθεια. Συνήθως, οι περισσότερες από τις προσπάθειες προσπαθούν να ανακαλύψουν τους ενόχους, ενώ οι άλλες δράσεις έχουν παραμεληθεί.

Η χαραυγή του 21ου αιώνα χαρακτηρίζεται από πολλά παραδείγματα Αθλητών που έχουν κατηγορηθεί για ντόπινγκ. Παραδείγματα αποτελούν οι δρομείς αγώνων ταχύτητας όπως οι T. Montgomery, D. Chambers, M. Jones, ονόματα μερικών μόνο από τις πολυάριθμες γνωστές περιπτώσεις. Δυστυχώς, το ντόπινγκ δεν είναι μόνο ιστορία αλλά προφανώς συνεχίζεται με νέες ουσίες και τεχνικές στις μέρες μας. Ο αθλητισμός προάγει το πνεύμα και διατρανώνει την δύναμη του μυαλού, της ψυχής και του σώματος του κάθε αθλητή. Παράλληλα, ο ελεύθερος και καθαρός από το ντόπινγκ αθλητισμός είναι ο πραγματικά αξιέπαινος και αληθινός. Για τους παραπάνω λόγους και τα περίτρανα παραδείγματα της ιστορίας μόνο η συνεχής προσπάθεια, η σωστή προπόνηση και η πίστη στην εσωτερική δύναμη του καθενός αποτελούν τα αληθινά και δυνατά «μαγικά φίλτρα» που μπορεί να χρησιμοποιήσει ένας αθλητής.

Διαβάστηκε 93 φορές